684

۶۸۴ | شماره جدید هفته نامه

684

توصیه‌های مشکوک؟!

۱ـ هاشمی رفسنجانی چهارشنبه هفته گذشته (۲۴/۱۰/۹۳) در دیدار با تعدادی از اصلاح‌طلبان درباره انتخابات پیش رو (اسفند ماه سال آینده) گفت: «امیدواریم از لحاظ قانون در همه مراحل ثبت‌نام، نظارت، اجرا و شمارش، هیچ شبهه‌ای نداشته باشیم تا حماسه‌های سیاسی مردم ایران به‌خوبی شکل بگیرد.»
۲ـ هادی خامنه‌ای، دبیرکل مجمع نیروهای خط امام در گفت‌وگو با روزنامه «مردم امروز» (۲۷/۱۰/۹۳) در پاسخ به پرسشی درباره چشم‌انداز و زمینه حضور اصلاح‌طلبان در انتخابات مجلس دهم گفت: «از الآن قابل پیش‌بینی نیست، اما به هر حال باید تلاش کرد. حضور در انتخابات حق همه مردم و از جمله اصلاح‌طلبان است که اکثریت عده جمعیت کشور را از لحاظ فکری و فرهنگی در اختیار دارند. باید از این حق دفاع و حمایت کرد. استراتژی ما صیانت از حق‌الناس یعنی آرای مردم در انتخابات است.»
۳ـ در بیانیه پایانی همایش سراسری اصلاح‌طلبان که پس از شش سال پنج‌شنبه هفته گذشته (۲۵/۱۰/۹۳) برگزار شد، آمده است: «ما بر ضرورت ایجاد بسترهای مناسب برای جلب مشارکت حداکثری مردم در انتخابات آتی مجلس و نفی شیوه‌های محدودیت‌آفرین در حق انتخابات مردم و تضمین شرایط برای برقراری انتخابات آزاد، قانونمند و رقابتی تأکید داریم و بر این باوریم که آموزه حق‌الناس محسوب کردن رأی مردم، راهبردی کلیدی است. باید راهبردهایی اتخاذ شود که حتی مخالفین هم به فرایند مشارکت در انتخابات دعوت و ترغیب شوند و همه باور داشته باشند که کلیه ارکان نظام به نتایج برآمده از رقابت آزاد و سالم پایبند خواهند بود.»
۴ـ هاشمی رفسنجانی در پیامی به همایش اصلاح‌طلبان که ذکر آن گذشت، آورده است: «… ضرورت دارد کلیه مسئولان دلسوز کشور و به‌خصوص دست‌اندرکاران انتخابات، بسترهای مناسب را برای جلب مشارکت حداکثری مردم از طرق مختلف از جمله فراهم کردن زمینه فعالیت رسمی و گسترده احزاب و تشکل‌های سیاسی مهیا کنند و از اعمال شیوه‌هایی که موجب محدودیت حق انتخابات مردم و گردش آزاد و قانونمند قدرت می‌شود خودداری کرده و خود را مکلف به اجرای قانون و حفظ حق انتخاب آزاد و رقابتی مردم که حقیقتاً «حق‌الناس» محسوب می‌شود، بدانند.»
مطالب فوق همگی در زمانی بیان شده که تقریباً تا انتخابات اسفندماه سال آینده بیش از سیزده ماه باقی مانده است و قاعدتاً دلیل موجهی برای پرداختن اینچنین به مقوله انتخابات وجود ندارد، مگر اینکه ورود زودهنگام و از این زوایه (وانمود کردن برخی نگرانی‌های تصریحی و تلویحی) به بحث انتخابات، با انگیزه‌های خاصی همراه باشد.

آسیب به اعتماد عمومی به مثابه آسیب به نظام
جمهوری اسلامی ایران از بدو پیروزی انقلاب اسلامی و تأسیس نظام بیش از سی انتخابات برگزار کرد که به غیر از انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۸۸ همه آنها موفق و تقریباً فاقد هر گونه حرف و حدیث قابل اعتنایی بود. برگزاری این تعداد انتخابات موفق که تنوع آن نیز قابل توجه است (همه‌پرسی نظام جمهوری اسلامی ایران، انتخابات مجلس خبرگان قانون اساسی، همه‌پرسی قانون اساسی،‌ انتخابات ریاست‌جمهوری، انتخابات مجلس خبرگان رهبری، انتخابات مجلس شورای اسلامی، انتخابات شوراهای اسلامی شهر و روستا) علاوه بر نشان دادن بعد مهم مردمی بودن نظام، بیانگر قوانین و ضوابط محکم و کارآمد انتخاباتی است. با وجود چنین قوانین و ضوابط و آن تجربه موفق انتخاباتی برای امور متنوع که به پشتوانه این قوانین و ضوابط انجام گرفت
هر نوع سخن گفتن هشدارآمیز درباره «رفع محدودیت‌های انتخاباتی، توجه به امور نظارتی و اجرایی، شبهه نداشتن درباره مسائل انتخابات، صیانت از حق‌الناس یعنی آرای مردم و…» به معنای آن است که گویندگان چنین عباراتی به روند برگزاری انتخابات اعتماد ندارند که این اعلام بی‌اعتمادی تلویحی می‌تواند بخش‌های مختلف فرایند انتخابات را در بر گیرد. بزرگ‌ترین اشکال به این نحوه ورود به مباحث انتخاباتی این است که به اعتماد عمومی آسیب جدی می‌زند که به مثابه آسیب به نظام است. به اعتقاد نگارنده نفس عبارات فوق فاقد اشکال است و چه بسا در مواردی برای افزایش ضریب اطمینان، رعایت دقیق قوانین و مسئولیت‌ها و وظایف انتخاباتی مفید و حتی لازم باشد اما مفید و سودمند بودن آن به مواردی از قبیل زمان، لحن، گوینده، سابقه و… بستگی دارد. این موارد آنقدر اهمیت دارند و تأثیرگذارند که ندیده گرفتن آن می‌تواند کارکردشان را کاملاً وارونه کند.

تداعی‌کنندگان فتنه ۸۸
نکته جالب در نمونه‌های ارائه شده درباره انتخابات که در ابتدای نوشتار در چهار بند آورده شد، این است که هم صاحبان آن مطالب و هم محتوا و هم لحن و هم زمان طرح آن، همگی به نوعی تداعی‌کننده فتنه ۸۸ هستند. یعنی آنها در آن زمان نه اینکه به نفع نظام حرکتی نکردند که با گفتار، نوشتار و کردارشان در شکل‌گیری، دامن زدن و ادامه یافتن فتنه نقش داشتند و بذر شعار دروغ و اتهام بزرگ «تقلب» به نظام در این بستر کاشته شد و طبق برنامه‌ریزی فتنه‌گران در فردای برگزاری انتخابات شعله‌ور گردید. مردم با به یادآوردن فضای آستانه انتخابات سال ۸۸ و حرف‌های گفته‌شده و اقدامات صورت گرفته و به‌ویژه اظهاراتی درباره اعلام تردید درخصوص برگزاری انتخابات که از درونش کمیته «صیانت از آرا» زاییده شد که خود به معنای تهمت دیگری به نظام در نحوه برگزاری انتخابات بود، با شنیدن و دیدن اظهارات جدید (اشاره شده در صدر نوشتار) نگران می‌شوند و دل‌شوره پیدا می‌کنند و حق هم دارند که نگران شوند، زیرا فتنه‌گران در سال ۸۸ با چنین مقدمه‌سازی‌هایی همه دستاوردهای (مشارکت ۸۵ درصدی معادل چهل‌میلیون رأی) آن حماسه عظیم را که چشمان دنیا را خیره کرده بود، در برابر دیدگان این مردم آتش زدند و کام آنها را زهرآگین کردند. از این منظر و با این پیشینه باید از این اظهارات دغدغه پیدا کرد و نگران رشد آن در ماه‌های آتی بود.

بازتاب حقیقت وارونه نمایانده شده
یکی از مسائل باقی‌مانده از فتنه ۸۸ که بین نظام و فتنه‌گران و حامیان آنها کاملاً حل نشده و هر از گاهی به شکل ظاهراً برنامه‌ریزی شده، سر و صدا به راه می‌اندازد که نمونه اخیر آن در جانبداری غیرمنطقی و غیرقانونی علی مطهری از سران محصور فتنه دیده شد، فرار فتنه‌گران و حامیان‌شان از پذیرفتن مسئولیت فتنه و دادن تاوان آن است. فتنه‌گران که با روی کار آمدن دولت یازدهم و ادعای بزرگ سهم و نقش داشتن در پیروزی دکتر روحانی در انتخابات، موقعیت خودشان را امن‌تر و بهتر از پیش می‌دانند، گاهی موارد درباره فتنه و آنچه که پس از آن پیش آمد، طلبکارانه هم صحبت می‌کنند و با محق نشان دادن خودشان در قضیه فتنه که نقش‌شان در آن کاملاً محرز است، حرکت به سوی عرصه سیاسی منتهی به جامعه، سیاست، قدرت و دولت را در سایه دولت یازدهم که در موارد بسیاری هم به آنها روی خوش نشان نداده، آغاز کرده‌اند. آنها با این تحلیل که پیروزی دکتر روحانی در انتخابات ریاست‌جمهوری یازدهم به معنای فراموشی فتنه ۸۸ و فتنه‌گران در نزد مردم و رویکرد عمومی به آنها است، به حرکت بازگشت به سیاست و قدرت شتاب داده‌اند و احساس می‌کنند مسیر ورود آنها به انتخابات سال آینده در حال هموار شدن و پذیرش عمومی آنها نیز در حال افزایش است. به عبارت دیگر، گویا آنها به این نتیجه رسیده‌اند که حفظ رویه به‌کار گرفته شده در فتنه و برائت نجستن علنی از آن، برای‌شان در برخی لایه‌های اجتماعی اعتبار کسب کرده و چنانچه در این مسیر گام بردارند، می‌توانند از آن مشی آسیب‌زننده به نظام به‌عنوان سرمایه اجتماعی برای جذب افراد بیشتر استفاده کنند. خلاصه این نوع نگاه به رویدادهای فتنه تا زمان حاضر که به انتخابات سال آینده منتهی می‌شود در عبارات آنها در آغاز این نوشتار بازتاب یافته که نشان می‌دهد آنها همچنان به روش‌های فتنه‌گرانه می‌اندیشند و هر آنچه را که تاکنون درباره دوری از فتنه و بی‌ارتباط بودن با آن و نیز اصلاح روند گذشته گفته و یا به‌نوعی ادعا کرده‌اند، کذب محض بوده است و آنها در حال آماده ساختن خود برای نشان دادن شبحی از اقدامات فتنه هستند تا از نظام باج بگیرند.

مردم و نظام بیدار شده‌اند
علت غافلگیری نسبی نظام و مردم در فتنه ۸۸ بی‌سابقه بودن آن و اطمینان نظام و مردم به کسانی بود که سابقه همراهی با انقلاب را داشتند. با شکل‌گیری فتنه و حوادث مختلفی که در بستر آن رخ داد، امروز نظام و مردم کاملاً بیدار شده‌اند. این بیداری در دو بعد دارای اهمیت بیشتری است: یکی دقت در هر آنچه که افراد و گروه‌های سیاسی پیش از انتخابات ابراز می‌کنند و رفتاری که از خود نشان می‌دهند و دیگری واکنش هوشمندانه و آگاهی‌بخش به اقدامات مشکوک و نامتعارف و در جریان گذاشتن مردم درباره هر نوع رفتار غیرقانونی است که منافع، مصالح و امنیت نظام را نادیده می‌گیرد. برخلاف تصور تحلیلی کسانی که هنوز در سودای ضرربار فتنه به سر می‌برند و گمان می‌کنند رفتاری از آن جنس، مشتری دارد و می‌توانند با مردم درباره آن معامله کنند، در کنار هوشمندی که لازم است نظام داشته باشد؛ امروز در دل مردم معرفت و بصیرت ۹ دی شعله می‌‌کشد و برنامه‌هایی از جنس فتنه که کم و بیش نشانه‌هایش دیده می‌شود، نمی‌تواند آنها را بفریبد و چه بسا این برنامه‌ریزان هستند که دچار خودفریبی شده‌اند!
جواد رضایی

دریافت نسخه پی دی اف
دریافت نسخه متنی
0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

آیا می خواهید به گفتگو بپیوندید؟
احساس رایگان برای کمک!

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>